obra:ga23:start
Differences
This shows you the differences between two versions of the page.
| Both sides previous revisionPrevious revisionNext revision | Previous revision | ||
| obra:ga23:start [25/06/2026 04:40] – external edit 127.0.0.1 | obra:ga23:start [11/09/2026 04:01] (current) – external edit 127.0.0.1 | ||
|---|---|---|---|
| Line 1: | Line 1: | ||
| + | ====== GA23 Geschichte der Philosophie von Thomas v. Aquin bis Kant ====== | ||
| + | |||
| + | // | ||
| + | |||
| + | * EINLEITUNG - Anzeige der Vorlesung. Philosophie als phänomenologische Ontologie | ||
| + | * ERSTER ABSCHNITT - Thomas von Aquin | ||
| + | * ZWEITER ABSCHNITT - René Descartes | ||
| + | * DRITTER ABSCHNITT - Baruch de Spinoza | ||
| + | * VIERTER ABSCHNITT - Gottfried Wilhelm Leibniz | ||
| + | * FÜNFTER ABSCHNITT - Auswirkung der bisher betrachteten Metaphysik bis in die vorkritische Zeit Kants durch die philosophische Arbeit von Christian Wolff und seiner Schule | ||
| + | |||
| + | |||
| + | <tabbox original> | ||
| + | |||
| + | **EINLEITUNG** Anzeige der Vorlesung. Philosophie als phänomenologische Ontologie | ||
| + | |||
| + | * § 1. Anzeige dieser Vorlesung | ||
| + | * § 2. Wissenschaftlicher und vulgärer Begriff von Metaphysik | ||
| + | * § 3. Entdeckung der Natur und Ausbildung der mathematischen Physik | ||
| + | * a) Wissenschaftliche Entdeckung der Natur und ontologische Besinnung | ||
| + | * b) Die neue Bedeutung der Mathematik | ||
| + | * § 4. Vier Probleme der Forschung: Sein – Natur – Mensch – Wahrheit | ||
| + | * § 5. Begriff und Methode der Philosophie | ||
| + | * a) Philosophie als kritische Wissenschaft vom Sein | ||
| + | * b) Philosophie als phänomenologische Ontologie | ||
| + | * § 6. Vorwissenschaftliche und wissenschaftliche Existenz | ||
| + | * a) Umsichtiger Umgang mit Zeugwelt und wissenschaftliche Untersuchung | ||
| + | * b) Die Modifikation des umsichtigen Entdeckens zum theoretischen Verhalten | ||
| + | * c) Die Thematisierung als Bedingung der Möglichkeit der Objektivierung | ||
| + | |||
| + | * § 7. Positive Wissenschaften und Philosophie | ||
| + | * a) Positive Wissenschaften aus der Philosophie entsprungen | ||
| + | * b) Die ontisch gerichteten positiven Wissenschaften und die Philosophie als kritische Wissenschaft vom Sein | ||
| + | * c) Philosophie als Transzendentalphilosophie | ||
| + | * d) Die Notwendigkeit einer methodischen Besinnung am Beginn der Philosophie | ||
| + | * § 8. Philosophie als phänomenologische Ontologie | ||
| + | * a) Was ist Phänomenologie? | ||
| + | * b) Zum Phänomenbegriff | ||
| + | * § 9. Zusammenfassung | ||
| + | |||
| + | **ERSTER ABSCHNITT** Thomas von Aquin | ||
| + | |||
| + | * § 10. Aufgabenstellung und Literatur | ||
| + | * § 11. Zu Leben und Werk | ||
| + | * a) Vita | ||
| + | * b) Studiengang | ||
| + | * c) Ausgaben der Schriften des Thomas von Aquin | ||
| + | * d) Methodisches Gerüst eines Artikels | ||
| + | * § 12. Quaestiones disputatae de veritate | ||
| + | * a) Allgemeine Charakteristik | ||
| + | * b) Die grundlegende Bedeutung der quaestio prima de veritate | ||
| + | * c) Vergleich mit dem Einteilungsprinzip in De natura generis | ||
| + | * d) Schemata der transzendentalen Deduktion der Transzendentien | ||
| + | |||
| + | * § 13. Der ontologische Sinn der veritas (adaequatio) | ||
| + | * a) Die drei Definitionen der Wahrheit | ||
| + | * b) Das ontologische Grundproblem: | ||
| + | * c) Erste Philosophie als Theologie | ||
| + | * d) Angleichung (adaequatio) als Grund der Wahrheit | ||
| + | * § 14. Wiederholung | ||
| + | * § 15. Gott und die Ursache des Übels | ||
| + | * § 16. Ewigkeit und Zeit | ||
| + | * a) Weg zur Bestimmung des Wesens der Ewigkeit, die höher ist als die Zeit, überzeitlich | ||
| + | * b) Abgrenzung der Ewigkeit gegen die Zeit | ||
| + | * c) Die Gott-losigkeit der Philosophie | ||
| + | * § 17. Die Wahrheit der Sinne und das Sein des Falschen | ||
| + | * § 18. Zusammenfassung | ||
| + | * § 19. Univocatio_aequivocatio_nomen analogum | ||
| + | * § 20. Die Gottesbeweise. Die eigentlichen Fundamente der mittelalterlichen Ontologie | ||
| + | * a) Allgemeine Charakteristik | ||
| + | * b) Die quinque viae im einzelnen | ||
| + | * c) Die Verkennung des ontologischen Problems in den Beweisen | ||
| + | * § 21. Das Gute und das höchste Gut | ||
| + | * § 22. Abschließende Charakteristik der Anthropologie des Thomas | ||
| + | |||
| + | **ZWEITER ABSCHNITT** René Descartes | ||
| + | |||
| + | * § 23. Vorbemerkung: | ||
| + | * § 24. Leben – Werke – Ausgaben | ||
| + | * a) Biographische Daten | ||
| + | * b) Die Hauptschriften | ||
| + | * c) Ausgaben | ||
| + | * § 25. Descartes und La Flèche | ||
| + | * § 26. Zur methodischen Aufbau der Meditationen | ||
| + | * § 27. I. Meditation | ||
| + | * a) Der Maßstab absolut gewisser Erkenntnis | ||
| + | * b) Der Gang des Zweifels | ||
| + | * § 28. II. Meditation | ||
| + | * a) Die Wahrheit des »ich bin« | ||
| + | * b) Die Umgrenzung der Natur des Geistes | ||
| + | * § 29. III. Meditation | ||
| + | * a) Die Generalregel: | ||
| + | * b) Nachweis der Existenz Gottes als Aufgabe | ||
| + | * c) Klassifikation der Ideen | ||
| + | * § 30. IV. Meditation | ||
| + | * a) Das Problem des Irrtums | ||
| + | * b) Rückblick auf den bisherigen Gang | ||
| + | * § 31. V. Meditation: Erneuter Beweis der Existenz Gottes | ||
| + | * § 32. VI. Meditation: Über das Vorhandensein materieller Dinge | ||
| + | |||
| + | * § 33. Zusammenfassung über Descartes | ||
| + | * a) Die ontologische Unbestimmtheit der res cogitans | ||
| + | * b) Die vorgängige Bestimmung durch Gewißheit | ||
| + | * c) Hinweis auf die Seinsverfassung des existierenden Daseins | ||
| + | * d) Grund für die Verdeckung des Daseins bei Descartes | ||
| + | |||
| + | **DRITTER ABSCHNITT** Baruch de Spinoza | ||
| + | |||
| + | * § 34. Leben – Schriften – Ausgaben | ||
| + | * a) Lebensdaten | ||
| + | * b) Schriften | ||
| + | * c) Ausgaben | ||
| + | * § 35. Ethica Ordine Geometrico demonstrata. Allgemeines | ||
| + | * a) Die ontologische Grundabsicht Spinozas | ||
| + | * b) Aufbau des Werkes | ||
| + | * § 36. Ethica, pars prima | ||
| + | * a) Die ontologischen Grundbegriffe | ||
| + | * b) Die 8 Definitionen im einzelnen | ||
| + | * c) Einige charakteristische Lehrsätze | ||
| + | * § 37. Pars secunda: De natura et origine mentis | ||
| + | * § 38. Tertia pars: De origine et natura affectuum (Leidenschaften) | ||
| + | * § 39. Quarta pars: De servitute humana seu de affectuum viribus | ||
| + | |||
| + | * § 40. Quinta pars: De potentia intellectus seu de libertate humana | ||
| + | * a) Bestimmung der Affekte | ||
| + | * b) Der amor intellectualis Dei | ||
| + | |||
| + | **VIERTER ABSCHNITT** Gottfried Wilhelm Leibniz | ||
| + | |||
| + | * § 41. Leben, Werke | ||
| + | * a) Schwierigkeit der Vorstellung der Metaphysik von Leibniz | ||
| + | * b) Leben, Werke, Ausgaben | ||
| + | * § 42. Übersicht über die Lehre | ||
| + | * § 43. Grundcharakter der monadologischen Ontologie | ||
| + | * a) Die Grundtendenz | ||
| + | * b) Weg zur Monadologie in der Richtung der Ontologie der Natur | ||
| + | * c) Die Monaden als metaphysische Kraftpunkte | ||
| + | * d) Die monadologische Struktur der Substantialität | ||
| + | * e) Die beiden Prinzipien unserer Vernunfterkenntnisse und die zwei Arten von Wahrheiten | ||
| + | * f) Die universale Harmonie | ||
| + | * § 44. Die Theodizee | ||
| + | |||
| + | * § 45. Vorbemerkung | ||
| + | |||
| + | * § 46. Christian Wolff | ||
| + | * a) Leben | ||
| + | * b) Werke | ||
| + | * c) Wolffs theoretische Philosophie | ||
| + | * § 47. Christian August Crusius (1715–75) | ||
| + | * a) Umgrenzung der Aufgaben der Metaphysik | ||
| + | * b) Die Frage der Gottesbeweise | ||
| + | * c) Die symbolische Erkenntnis | ||
| + | * d) Übergang zu Kant | ||
| + | * § 48. Überleitung zum Problem des Ansatzes der Seinsfrage | ||
| + | |||
| + | Beilagen | ||
| + | |||
| + | Nachwort des Herausgebers | ||
| + | |||
| + | <tabbox tradução> | ||
| + | |||
| + | **INTRODUÇÃO** Apresentação do curso. Filosofia como ontologia fenomenológica | ||
| + | |||
| + | * § 1. Apresentação deste curso | ||
| + | * § 2. Conceito científico e vulgar de metafísica | ||
| + | * § 3. Descoberta da natureza e formação da física matemática | ||
| + | * a) Descoberta científica da natureza e reflexão ontológica | ||
| + | * b) O novo significado da matemática | ||
| + | * § 4. Quatro problemas da investigação: | ||
| + | * § 5. Conceito e método da filosofia | ||
| + | * a) Filosofia como ciência crítica do ser | ||
| + | * b) Filosofia como ontologia fenomenológica | ||
| + | * § 6. Existência pré-científica e científica | ||
| + | * a) Trato circunspecto com o mundo dos utensílios e investigação científica | ||
| + | * b) A modificação do descobrir circunspecto para o comportamento teórico | ||
| + | * c) A tematização como condição da possibilidade da objetivação | ||
| + | |||
| + | * § 7. Ciências positivas e filosofia | ||
| + | * a) Ciências positivas originadas da filosofia | ||
| + | * b) As ciências positivas orientadas ontologicamente e a filosofia como ciência crítica do ser | ||
| + | * c) Filosofia como filosofia transcendental | ||
| + | * d) A necessidade de uma reflexão metódica no início da filosofia | ||
| + | * § 8. Filosofia como ontologia fenomenológica | ||
| + | * a) O que é fenomenologia? | ||
| + | * b) Sobre o conceito de fenômeno | ||
| + | * § 9. Resumo | ||
| + | |||
| + | **PRIMEIRA SEÇÃO** Tomás de Aquino | ||
| + | |||
| + | * § 10. Tarefa e bibliografia | ||
| + | * § 11. Vida e obra | ||
| + | * a) Vita | ||
| + | * b) Percurso de estudos | ||
| + | * c) Edições dos escritos de Tomás de Aquino | ||
| + | * d) Estrutura metódica de um artigo | ||
| + | * § 12. Quaestiones disputatae de veritate | ||
| + | * a) Caracterização geral | ||
| + | * b) O significado fundamental da quaestio prima de veritate | ||
| + | * c) Comparação com o princípio de divisão em De natura generis | ||
| + | * d) Esquemas da dedução transcendental dos transcendentais | ||
| + | |||
| + | * § 13. O sentido ontológico da veritas (adaequatio) | ||
| + | * a) As três definições da verdade | ||
| + | * b) O problema ontológico fundamental: | ||
| + | * c) Filosofia primeira como teologia | ||
| + | * d) Adequação (adaequatio) como fundamento da verdade | ||
| + | * § 14. Repetição | ||
| + | * § 15. Deus e a causa do mal | ||
| + | * § 16. Eternidade e tempo | ||
| + | * a) Caminho para a determinação da essência da eternidade, que é superior ao tempo, supratemporal | ||
| + | * b) Delimitação da eternidade contra o tempo | ||
| + | * c) A ausência de Deus na filosofia | ||
| + | * § 17. A verdade dos sentidos e o ser do falso | ||
| + | * § 18. Resumo | ||
| + | * § 19. Univocidade_equivocidade_nome análogo | ||
| + | * § 20. As provas da existência de Deus. Os fundamentos próprios da ontologia medieval | ||
| + | * a) Caracterização geral | ||
| + | * b) As quinque viae em particular | ||
| + | * c) O desconhecimento do problema ontológico nas provas | ||
| + | * § 21. O bem e o sumo bem | ||
| + | * § 22. Caracterização final da antropologia de Tomás | ||
| + | |||
| + | **SEGUNDA SEÇÃO** René Descartes | ||
| + | |||
| + | * § 23. Observação preliminar: orientação pelas quatro perspectivas | ||
| + | * § 24. Vida – Obras – Edições | ||
| + | * a) Dados biográficos | ||
| + | * b) Os escritos principais | ||
| + | * c) Edições | ||
| + | * § 25. Descartes e La Flèche | ||
| + | * § 26. Sobre a estrutura metódica das Meditações | ||
| + | * § 27. I. Meditação | ||
| + | * a) O critério do conhecimento absolutamente certo | ||
| + | * b) O curso da dúvida | ||
| + | * § 28. II. Meditação | ||
| + | * a) A verdade do “eu sou” | ||
| + | * b) A delimitação da natureza do espírito | ||
| + | * § 29. III. Meditação | ||
| + | * a) A regra geral: Apreensão clara e distinta por meu espírito | ||
| + | * b) Demonstração da existência de Deus como tarefa | ||
| + | * c) Classificação das ideias | ||
| + | * § 30. IV. Meditação | ||
| + | * a) O problema do erro | ||
| + | * b) Retrospectiva do percurso até agora | ||
| + | * § 31. V. Meditação: | ||
| + | * § 32. VI. Meditação: | ||
| + | |||
| + | * § 33. Resumo sobre Descartes | ||
| + | * a) A indeterminação ontológica da res cogitans | ||
| + | * b) A determinação prévia pela certeza | ||
| + | * c) Indicação para a constituição do ser do Dasein existente | ||
| + | * d) Razão para o encobrimento do Dasein em Descartes | ||
| + | |||
| + | **TERCEIRA SEÇÃO** Baruch de Spinoza | ||
| + | |||
| + | * § 34. Vida – Escritos – Edições | ||
| + | * a) Dados biográficos | ||
| + | * b) Escritos | ||
| + | * c) Edições | ||
| + | * § 35. Ethica Ordine Geometrico demonstrata. Geral | ||
| + | * a) A intenção ontológica fundamental de Spinoza | ||
| + | * b) Estrutura da obra | ||
| + | * § 36. Ethica, pars prima | ||
| + | * a) Os conceitos ontológicos fundamentais | ||
| + | * b) As 8 definições em particular | ||
| + | * c) Algumas proposições características | ||
| + | * § 37. Pars secunda: Da natureza e origem da mente | ||
| + | * § 38. Tertia pars: Da origem e natureza dos afetos (paixões) | ||
| + | * § 39. Quarta pars: Da servidão humana ou da força dos afetos | ||
| + | |||
| + | * § 40. Quinta pars: Do poder do intelecto ou da liberdade humana | ||
| + | * a) Determinação dos afetos | ||
| + | * b) O amor intelectual de Deus | ||
| + | |||
| + | **QUARTA SEÇÃO** Gottfried Wilhelm Leibniz | ||
| + | |||
| + | * § 41. Vida, obras | ||
| + | * a) Dificuldade da apresentação da metafísica de Leibniz | ||
| + | * b) Vida, obras, edições | ||
| + | * § 42. Visão geral da doutrina | ||
| + | * § 43. Caráter fundamental da ontologia monadológica | ||
| + | * a) A tendência fundamental | ||
| + | * b) Caminho para a monadologia na direção da ontologia da natureza | ||
| + | * c) As mônadas como pontos de força metafísicos | ||
| + | * d) A estrutura monadológica da substancialidade | ||
| + | * e) Os dois princípios do nosso conhecimento racional e os dois tipos de verdades | ||
| + | * f) A harmonia universal | ||
| + | * § 44. A teodiceia | ||
| + | |||
| + | * § 45. Observação preliminar | ||
| + | |||
| + | * § 46. Christian Wolff | ||
| + | * a) Vida | ||
| + | * b) Obras | ||
| + | * c) Filosofia teórica de Wolff | ||
| + | * § 47. Christian August Crusius (1715–75) | ||
| + | * a) Delimitação das tarefas da metafísica | ||
| + | * b) A questão das provas da existência de Deus | ||
| + | * c) O conhecimento simbólico | ||
| + | * d) Transição para Kant | ||
| + | * § 48. Transição para o problema da abordagem da questão do ser | ||
| + | |||
| + | Apêndices | ||
| + | |||
| + | Posfácio do editor | ||
| + | |||
| + | </ | ||
| + | {{tag> | ||
